“Signaleren is geen losse taak, het zit in alles wat we doen”
In deze rubriek zetten we een aandachtsfunctionaris in het zonnetje. Afgelopen zomer, hoe toepasselijk 😊, sprak ik met Barbara die samen met haar collega Priscilla aandachtsfunctionaris is bij Babino. Hoe geeft zij invulling aan signaleren? Wat werkt goed? En waar loopt ze tegenaan? Een openhartig gesprek over lef, verbinding en het belang van écht gezien worden. Ik werd er heel blij van en hoop jij ook.
Barbara, hoe zorgen jullie dat het onderwerp signaleren levend blijft in de organisatie?
Wat doen jullie tijdens zo’n avond?
“We maken het zo praktisch mogelijk. Wat is signaleren nu precies? Wat is objectief, wat subjectief? Waar leg je iets vast? We werken met oefeningen en het filmpje van Jeroen van der Ven (@Lpotte graag als hyperlink, https://www.jeroenvandeven.com/), ervaringsdeskundige, dat echt veel indruk maakt. En er is ruimte om eigen ervaringen, twijfels of signalen te delen. Dat gebeurt ook. Juist doordat we in kleine groepjes werken – maximaal twaalf – voelen mensen zich veilig.”
Hoe waarborgen jullie een veilige sfeer?
Wat zie je als effect van de avonden?
“Collega’s weten ons nu veel eerder en beter te vinden. Ze bellen of mailen met vragen als: ‘Valt dit wat ik gezien heb eronder?’ of ‘Wil je meekijken?’ Onlangs nog vroeg een Buiten Schools Opvang medewerker me om mee te komen observeren op de groep. Supermooi, want het laat zien dat signaleren onderdeel is van het dagelijks werk. En ook als verschil van visie hebben, zorgen we ervoor dat we samen kijken naar de passende vervolgstappen waardoor medewerkers betrokken en gemotiveerd blijven. Ik geef dan altijd complimenten: goed dat je kijkt, dat je het noteert en overlegt.”
Wat zijn volgens jou belangrijke leerpunten voor medewerkers?
“Zonder oordeel kijken. Dat blijft moeilijk. We zijn allemaal mensen. Maar een kind is geen situatie, het is een kind. En ouders hebben het vaak al moeilijk genoeg. Niemand kiest ervoor om het niet goed te doen. Dus blijf professioneel én nieuwsgierig.”
Welke rol speelt samenwerking met andere organisatie, zoals scholen?
“Dat blijft een uitdaging. Iedere organisatie heeft weer een ander taak en dat is soms best zoeken naar de gezamenlijkheid. Scholen bijvoorbeeld observeren vaak anders dan wij. Soms willen ze een melding doen, terwijl wij daar nog niet helemaal achter staan. Dan merk je hoe lastig het is om overeenstemming te bereiken. We zouden heel graag vaker gezamenlijk om tafel zitten met aandachtsfunctionarissen van de scholen, maar in de praktijk is dat lastig.”
Waar komt jouw motivatie vandaan?
“Deels uit mijn werkervaring. Maar ook uit mijn jeugd. Ik weet hoe het voelt om niet gezien te worden. Dat gun ik geen enkel kind. En ook geen enkele collega. Daarom zeg ik altijd: ‘Ik zie je, ik hoor je, ik oordeel niet.’ Dat is de basis van wat ik probeer te doen.” Ik zie het begeleiden van medewerkers als een essentieel onderdeel van zowel mijn rol als aandachtsfunctionaris als pedagogisch coach. Ik neem niets over, maar ik denk mee. We doen het samen.”
Tot slot: wat zijn jullie plannen voor volgend jaar?
“De avonden zijn zo’n succes dat we er graag daarmee doorgaan. Idee nu is om te gaan werken met casussen: samen een situatie uitpluizen, oefenen met observaties en gesprekken. Hoe dan ook blijft het doel helder: ruimte geven voor reflectie, oefenen met situaties en het versterken van een cultuur waarin signaleren vanzelfsprekend is”.
🔎 Barbara’s tips voor collega-aandachtsfunctionarissen:
- Bouw aan vertrouwen met alle betrokkenen: het is de basis voor alles wat volgt.
- Gebruik de app van de meldcode;die is overzichtelijk en helpt je stap voor stap.
- Stimuleer je collega’s om bij je te komen, ook als ze twijfelen. Ze hoeven het niet alleen te doen
- Geef je op voor het netwerk aandachstfunctionarissen van Veilig Thuis en de verdiepingstrainingen van Meer Mogelijkheden. Zo blijf je up to date en ontmoet je jouw collega’s aandachtsfunctionaris
